Vast scherm versus los apparaat
Het ingebouwde scherm van de auto mag u tijdens het rijden bedienen. Dat is geen mobiel apparaat in de zin van de regel, want het zit vast. Een telefoon of losse navigatie valt daar wel onder zodra u hem oppakt.
Daarmee ontstaat een merkwaardige situatie: dezelfde handeling — een adres wijzigen — is toegestaan op het vaste scherm en beboetbaar met de telefoon in de hand. Dat is niet inconsequent bedoeld; het gaat om de handeling van het vasthouden, niet om het doel.
In de houder mag u tikken
Zit de telefoon in een houder, dan mag u hem aanraken. Praktisch betekent dat: route invoeren voor vertrek, en onderweg hooguit een korte handeling. Het is verstandiger dat helemaal te vermijden, maar het is niet verboden.
De houder zelf mag het zicht niet belemmeren. Een telefoon midden op de voorruit levert een aparte overtreding op, los van het telefoongebruik.
Wat apps ervan maken
Navigatie-apps waarschuwen voor files, flitsers en gevaarlijke situaties. Meldingen daarvan zijn toegestaan; wat niet mag is een app die specifiek de locatie van politiecontroles doorgeeft op een manier die de opsporing belemmert — daar is in Nederland discussie over geweest, maar de gangbare navigatiediensten vallen er niet onder.
Belangrijker voor de veiligheid is het aantal meldingen. Een scherm dat elke twee minuten pingt, trekt de blik weg. Zet meldingen uit die u niet nodig heeft.
Muziek en podcasts
Zoeken naar een nummer is dezelfde handeling als zoeken naar een adres. Doe het voor vertrek, of gebruik spraakbediening. De autoradio bedienen met de knoppen op het stuur is de veiligste weg en werkt in vrijwel elke auto van de laatste twintig jaar.
In oudere auto's zonder stuurbediening is dat precies waar een goede inbouwset verschil maakt. Zie Carkit inbouwen in een oudere auto.
De houder zelf
Een telefoonhouder moet stevig zitten en het zicht vrij laten. Op de voorruit is dat lastiger dan het lijkt: een toestel in het zichtveld levert een aparte overtreding op als het uitzicht wordt belemmerd, en bij een aanrijding wordt een losschietende houder een projectiel.
De rustigste plek is een houder in of naast het ventilatierooster op dashboardhoogte, dicht bij de normale kijklijn. Zuignappen laten in de zomer los; klemmen met een schroefbevestiging houden beter.
Spraakbediening: handig, maar niet gratis
Een adres inspreken kost minder dan intypen, maar het is geen nulhandeling: u formuleert, u luistert of het klopt, en u corrigeert. Onderzoek naar spraakassistenten laat zien dat de aandacht ook daarna nog een aantal seconden verminderd blijft.
De praktische conclusie is niet dat u het niet moet gebruiken, maar dat u het op het juiste moment doet: op een rustig stuk weg, niet in een rotonde of bij het invoegen. Hetzelfde geldt voor het beantwoorden van een gesprek met een knop op het stuur.
De kern in één zin
Alles wat vastzit mag u bedienen, alles wat u in uw hand neemt niet. Wie die zin onthoudt, hoeft de rest niet uit het hoofd te leren.
Voor de bedragen die bij een overtreding horen, zie Hoeveel kost het als u toch belt.